
چهار محال و بختیاری
پیرغار مکانی دیدنی در شهرستان فارسان روستای ده چشمه در فاصله 3 کیلومتری شهر فارسان و در استان چهارمحال و بختیاری است. سنگنوشته تاریخ مشروطه واقع در روستای ده چشمه به دستور سردار اسعد بختیاری حک گردید. کتیبههای پیرغار بر روی تخته سنگی در کوهپایهای از رشته کوه زاگرس قرار دارد و متن آن، خلاصهای از واقعه مشروطیت را بیان میکند و همچنین تأثیر سرداران و قهرمانان بختیاری در این واقعه ملی را شرح میدهد. این اثر در تاریخ ۸ اسفند ۱۳۷۷ و با شماره ۲۲۷۹، در فهرست آثار ملی ایران ثبت شد. علی اکبر دهخدا نوشتن لغت نامه خود را از قلعه سردار اسعد واقع در چلیچه و جونقان همچنین قلعهْ دزک آغاز کرد. از دیگر جاذبههای دیدنی منطقه پیرغار، آبشار زیبای پیرغار است که یکی از زیباترین آبشارهای فصلی ایران و استان چهارمحال بختیاری است و به علت وجود چشمهها و رودخانههای این استان نسبت به استانهای دیگر مدت زمان بیشتری جاری میباشد و این آبشار در محیط طبیعی شگفتانگیزی واقع شده است که آبشار نامش را از غاری آهکی و ناشناخته میگیرد که دارای اهمیت تاریخی میباشد و آبی که از آبشار پیرغارسرازیر میشود کشتزارهای روستای ده چشمه را نیز سیراب مینماید. از مسیرهای ایجاد شده در کوه میتوان با یک کوه پیمایی متوسط خود را به بالاترین نقطه آبشار و در ادامه مسیر با دنبال کردن آب به سرچشمه آن رسید. روستای ده چشمه روستایی سرسبز و جنگلی که به دلیل طبیعت زیبا و بکر و وجود کتیبههای ارزشمند تاریخی، در فهرست آثار تاریخی ایران قرار گرفته است. این روستا در فصلهای بهار و تابستان، روزانه پذیرای صدها گردشگر علاقهمند است. از مهمترین زیر ساخت های موجود در این مکان می توان به آب آشامیدنی، برق، تلفن عمومی ،سرویس بهداشتی ،نمازخانه، مغازه اغذیه فروشی،کافی شاپ، پارکینگ و...اشاره نمود. روستای ده چشمه، از توابع شهرستان فارسان واقع در استان چهارمحال و بختیاری است. این روستا با ارتفاع ۲۰۰۰ متر از سطح دریا، در جنوب غربی فارسان قرار دارد و از غرب و جنوب به کوه لاخرسان محدود میشود. روستای ده چشمه، دارای اقلیمی خشک و معتدل است. در بهار و تابستان، آب و هوای آن ملایم و مطبوع است و زمستانهای آن، سرد و خشک است. مردم روستای ده چشمه با گویش بختیاری سخن میگویند.