کاخ دروازه کشورها

درباره جاذبه

کاخ دروازه کشورها، کاخ دروازه ملل کاخ انتظار،کاخ دالان انتظار یا کاخ خشایارشا، از کاخ‌های تخت جمشید بوده که در کنار پلکان ورودی و در کل در شمال غربی این ارگ پادشاهی جای گرفته‌است. اطلاعات راجع به نام این کاخ از روی سنگ نبشته‌های بالای این کاخ گرفته شده‌است. کاخ دروازه کشورها شامل سه درگاه غربی، شرقی و جنوبی است. در درگاه غربی و شرقی به ترتیب تندیس گاوان غول آسا و موجودات افسانه‌ای با سر انسان جای گرفته‌است. در این کاخ، تالار یا اتاق بزرگی بوده‌است که در میانه آن چهار ستون قرار دارد. از این چهار ستون، سه ستون آن هنوز پا برجاست. بر روی دیواره و حتی تنه تندیس‌های کاخ دروازه کشورها، گروهی از بازدیدکنندگان نامدار و گمنام اسم و رسم خود و تاریخ دیدارشان از تخت جمشید را کنده‌اند. این کاخ یا دروازه را کاخ دروازه همه کشورها، کاخ دروازه همه ملل، یا به فارسی باستان «دوِرثیم ویسَه دَهیوم» می‌نامند. همچنین بر روی این کاخ عبارت‌های کاخ انتظار، کاخ دالان انتظار یا کاخ خشایارشا نیز اسم نهاده‌اند.در وبگاه‌ها و منابع انگلیسی زبان این بنا را (Gate of All Nations) یا (The Gate of All Countries) می‌نامند. این ساختمان متعلق به خشایارشا می‌باشد. به عبارتی ممکن است داریوش بزرگ آن را پی ریزی و خشایارشا تکمیلش کرده باشد،از این رو این کاخ را کاخ دروازه کشورها نیز می‌گویند، زیرا نمایندگان همه اقوام وابسته کشور ایران زمین، به داخل آن وارد می‌شده و سپس به سوی کاخ‌های دیگر رهسپار می‌شدند.بدان معنی که این کاخ یک نوع اتاق انتظار بوده‌است. این نوع کاربری از کاخ موجب شده‌است نام کاخ انتظار را نیز بر این بنا بنهند. اطلاعات راجع به نام این کاخ از روی سنگ نبشته‌های بالای این کاخ گرفته شده‌است.هنگامی که نمایندگان کشورهای گوناگون پادشاهی هخامنشی از پله‌های اصلی تخت جمشید بالا رفته و وارد محوطهٔ کوشک شاهی می‌شدند، ابتدا از درگاه غربی کاخ دروازه کشورها وارد تالار چهار ستونی آن می‌شدند و سپس روی سکوهای سنگی دور تالار به انتظار می‌نشستند تا وزیر تشریفات دربار، اجازه ورود آنان را به تختگاه پادشاه (بارعام کاخ آپادانا) صادر کند. کاخ دروازه کشورها مشتمل است بر تالاری با دیوارهای خشتی ستبر،سه درگاه بزرگ و چهار ستون بلند که سقف را نگه می‌داشته‌اند. تالار ۶۱۲٫۵ متر مربع (هر ضلع ۲۴٫۷۵ متر) مساحت دارد. بام ساختمان ۱۸ متر بلندتر از سطح جلوخان پلکان ورودی بوده و به عبارت دیگر، تیغه کنگره‌هایش نزدیک ۳۳ متر از سطح دشت (در کنار دیوار صفه) بالاتر بوده‌است. ستون‌های کاخ کمی بیشتر از ۱۶٫۵ متر بلند داشته‌اند و دو تای آنها تا سال ۱۹۶۵ میلادی بر سر پا بوده و یکی دیگر را هم با خرده ریزها و شکسته‌های دو ستون دیگر بر پا کرده‌اند. این ستون تازه بر پا شده کامل‌ترین ستون تخت جمشید کنونی است.کاخ دروازه کشورها شامل سه درگاه است. درگاه‌های شرقی (یعنی درگاهی که رو به خیابان سپاهیان باز می‌شود) و درگاه غربی (یعنی درگاهی که رو به پلکان ورودی تخت جمشید باز می‌شود)، هر کدام ۱۰ متر بلندا و ۳٫۸۲ متر پهنا دارند اما درگاه جنوبی (یعنی درگاهی که رو به پلکان کاخ آپادانا باز می‌شود) بلندای بیشتری داشته و بر خلاف دو درگاه شرقی و غربی، ساده و بی نقش بوده‌است.گاوان دروازه‌بان در هنر آشوری سابقه داشته و در این کاخ از همان سنت استفاده شده‌است اما هنرمندان سازنده تخت جمشید ابداعاتی هم در آن وارد کرده‌اند. مثلاً" بر خلاف نمونه‌های آشوری، که پنج پا دارند، این دو ابوالهول به طور طبیعی چهار پا دارند و دو پای عقبشان حالت حرکت را نشان می‌دهد. هر یک از گاوان ریشی بلند و مستطیل شکل دارد که با گل دوازده پر و غنچه‌ای از گل نیلوفر آبی آراسته شده و بر روی سینه، پهلوها، کپل، شانه و مازهٔ هر یک رشته‌های بسیار مجعد مو، به صورت پولک‌های برجسته، نمودار است و حلقه‌ای از گل‌های دوازده پر به گردن هر کدام آویخته‌است.

امکانات رفاهی

مکان‌های نزدیک