غار الیاس تنگه

درباره جاذبه

غار الیاس تنگه در استان مازندران، در 85 کیلومتری شمال شرق تهران، 75 کیلومتری جنوب شهرستان آمل و در روستای ییلاقی شاهاندشت واقع شده است. معرفی :نام غار برگرفته از منطقه ای است که به لحاظ برخورداری از آرامگاهی با نام درویش الیاس، به همین نام خوانده می شود. کاربرد نام غار آس تنگه در محاورات مردم منطقه رایج می باشد. غار در دامنه جنوب غربی دره الیاس تنگه واقع شده است. رودخانه چلمه هراز در ژرفای منطقه جریان دارد. جنس سنگ های تشکیل دهنده کوه های این منطقه آهکی بوده و تعدادی غار کوچک در دیواره های دو طرف دره به وجود آمده اند. فاصله بین روستای ییلاقی شاهاندشت تا دهانه غار یک راه خاکی مالرو در حدود 2 کیلومتر می باشد. در نزدیکی غار آرامگاه عارفی مربوط به دوره سربداران یعنی دوره درویش گرایان قرن هفتم قرار گرفته است که ساختمان آن در سال های اخیر توسط اهالی روستا بازسازی شده و محل مناسبی را برای استقرار کوهنوردانی که به قصد دیدن غار به منطقه عازم می شوند فراهم آورده است. ساختمان غار :غار در ارتفاع 2200 متری از سطح دریا و در طول جغرافیایی 51 درجه و 21 دقیقه شرقی و عرض جغرافیایی 35 درجه و 44 دقیقه شمالی واقع شده است. اختلاف ارتفاع دهانه غار و بستر رودخانه چلمه هراز در حدود 200 متر می باشد. دهانه بیرونی غار بسیار وسیع و قوسی شکل بوده و دارای عرضی در حدود 15 متر و ارتفاع بیش از 8 متر می باشد. هوای درون غار مرطوب و دارای خنکی مطلوبی است. دهانه اصلی ورود به غار به دلیل ریزش سنگ به صورت حفره کوچکی درآمده و ورود به غار از میان آن به سختی صورت می گیرد. غار از 5 نوع فضا تشکیل شده است: دهلیزها، دالان ها، تالارها، دخمه ها و مکان های ریزشی. پس از دهانه ورودی، دهلیز تنگ و باریکی به طول 30 متر قبل از دالان متصل به تالار اصلی قرار دارد. ریزش سنگ در گذشته موجب شده عبور از دهلیز به سختی و به طور خمیده میسر گردد. دالان متصل به دهلیز چندین متر طول دارد و به تالار اصلی غار باز می شود. این تالار به ابعاد حدودی 15 در 20 متر و ارتفاع 30 متر است که سقف آن در گذشته ریزش کرده و تخته سنگ های بزرگ کف تالار حاصل این ریزش می باشد. بدنه غار در بخش میانی و انتهایی پوشیده از غار سنگ های نخودی و گل کلمی است که بر اثر لغزش قطره های آب محتوی بی کربنات کلسیم و فراهم شدن شرایط برای رسوب گذاری کربنات کلسیم پدید آمده اند. دیوارها، سقف و کف غار از ستون، آبشار سنگها و چکنده ها و چکیده های بسیار زیبا تشکیل شده و جلوه خاصی به غار بخشیده اند، ولی متأسفانه تعداد زیادی از استالاگمیت ها و استالاکتیت ها توسط بازدیدکنندگان تخریب شده اند. همچنین در طول گذر از غار چندین چکنده (استالاکتیت) و چکیده (استالاگمیت) به طول بیش از 5/1 متر مشاهده می شود. در کف غار نیز چندین گودال آب مشاهده می شود که حاصل ریزش قطرات آب از سقف غار است. طول غار از دهانه تا ابتدای دهلیز آخر که احتمالاً پایان غار نیز نمی باشد در حدود 300 متر است. بازدید از غار الیاس تنگه نیازمند وسایل فنی و نیز مهارت است، چرا که در این غار گاهی می بایست به حالت خزیده و با دست به دست دادن وسایل از دهلیزهای تنگ عبور کرد. به علت شرایط جغرافیایی منطقه بهترین زمان بازدید از غار فصل بهار و تابستان می باشد. ارزش های زمین شناسی غار و برخورداری از چکنده ها، چکیده ها، آبشار سنگ ها و ستون های بسیار زیبا در غار زمینه را جهت انجام فعالیت های حفاظتی، علمی، پژوهشی و گردشگری فراهم آورده است. جاذبه های گردشگری مسیر دسترسی به غار : 1- قلعه ملک بهمن: عظیم ترین و عجیب ترین بنای تاریخی ایران و لاریجان است. تاریخ بنای قلعه مربوط به دوره ساسانیان بوده و آخرین دودمانی که بر این قلعه و اطراف آن حکومت کردند از خانواده ژاماسبیان بودند. بنای قلعه بر روی تخته سنگی به ارتفاع 220 متر بالاتر از اراضی روستای شاهاندشت ساخته شده است. این قلعه توسط شاه عباس کبیر محاصره و تخریب شد. 2- آبشار شاهاندشت: این آبشار در مجاورت قلعه ملک بهمن واقع شده و دارای ارتفاع بیش از 100 متر از محل ریزشگاه اول می باشد و همین امر باعث گردیده که از نقاط دیدنی منطقه لاریجان محسوب شده و همه ساله تعداد زیادی توریست داخلی و خارجی را به خود جلب نماید. 3-رودخانه حفاظت شده هراز که زیستگاه ماهی کمیاب و حمایت شده قزل آلای خال قرمز می باشد. 4- آرامگاه درویش الیاس: آرامگاه عارفی از گزنک مربوط به دوره سربداران یعنی دوره درویش گرایان قرن هفتم. 5- طبیعت زیبای کوهستانی منطقه. پوشش گیاهی منطقه : برخورداری از شرایط اقلیمی مناسب و آب فراوان، موجب تنوع پوشش گیاهی در منطقه شده است، به گونه ای که تاکنون بیش از 300 گونه گیاهی در منطقه شناسایی شده است. از مهمترین گیاهان مسیر دسترسی به غار و محیط پیرامون آن می توان به زرشک، پونه، سماق، گلپر، کما، چای کوهی، گزنه، آویشن، کاکوتی، شیرین بیان و علف چشمه اشاره کرد. وجود رطوبت و دمای مناسب در دهانه ورودی غار موجب رشد گیاه سرخس در قسمت ورودی غار شده است. حیات وحش منطقه : به طور کلی منطقه و کوه های اطراف آن به لحاظ برخورداری از تنوع گیاهی و اقلیمی و شرایط اکولوژیکی متنوع دارای حیات وحش غنی و ارزشمندی است. از گونه های جانوری مهم منطقه می توان به پازن، پلنگ، خرس قهوه ای، آگامای قفقازی، کبک، بادخورک کوهی و مرغ حق اشاره کرد. همچنین در محیط درونی غار، خفاش بال سفید و انواع حشرات از قبیل عنکبوت می زیند که آثاری از آنها در لایه های بیرونی قندیل های آهکی به چشم می خورد. موقعیت جغرافیایی ثبت شده روی نقشه مربوط به روستای شاهاندشت میباشد.

امکانات رفاهی

مکان‌های نزدیک