
خراسان رضوی
خواجه نجم الدین کبری سر سلسله فرقه کبرویه و از عرفای معروف و به نام سدههای ششم و هفتم هجری بوده که در منطقه جوین نفوذ خاصی داشته است . بنای مقبره خواجه نجم الدین کبری که بخش مرکزی مجموعه معماری بزرگی در کنار محوطه باستانی زیرآباد قسمتی از فضای پا بر جا از آن مجموعه است ، گنبد خانهای است با پلان هشت ضلعی که چهار درگاهی اضلاع اصلی آن ارتباط گنبد خانه را با فضای مجاور میسر میکرده و فضاهای جانبی گنبد خانه که از آنها فقط بقایای پاکار تاقها و بخشهایی از دیوارهای پی برجا مانده و نیز آثار تزیینات موجود روی پوششهای این فضاها و بقایای آن موید عظمت و اهمیت این بقعه است .آرامگاه خواجه نجم الدین کبری که در جوین سبزوار قرار دارد از دیدنی های مشهد است و نوع خاصی از برج مقبره را با نقشه و ساختاری متفاوت به نمایش می گذارد که برخوردار از ویژگی های معماری عصر ایلخانی است . پوشش مخروطی یا رکن یکی از بارزترین این ویژگی ها می باشد . ارزش و اهمیت این بنا بیشتر متعلق به شخصیتی است که در داخل این بنا مدفون است . خواجه نجم الدین کبری یکی از عرفای قرن ششم و هفتم هجری قمری بوده است که به خواجه نجم الدین کبری معروف است ولی هیچ بعید نیست که همان شیخ نجم الدین کبری معروف در اینجا مدفون باشد . زیرا اسناد ، مدارک و طوماری در اینجا پیدا شد که تا حدود زیادی این حدس را تقویت می کند که امکان دارد همان شیخ نجم الدین کبری بعد از حمله مغولها ، از خیوه جان سالم بدر برده باشد و بعد به اینجا آمده باشد و در اینجا دفن شده باشد .