دژ ایزد خواست در آباده

قلعه‌ی ایزدخواست، شاهکار معماری ساسانیان، در استان فارس قرار دارد. قلعه یا دژ ایزدخواست نخستین بنای خشتی چند طبقه‌ی دنیا است و پس از ارگ بم، وسیع‌ترین بنای خشتی جهان به‌شمار می‌رود.قدمت قلعه‌ی باستانی ایزدخواست به دوره‌ی ساسانیان برمی‌گردد. محل آن در ۷ کیلومتری شمال ایزخواست و ۷۵ کیلومتری شمال آباده است. نام‌های دیگری هم دارد، مانند قلعه سرسنگ یا قلعه کهنه.عد از ارگ بم، دژ ایزدخواست بزرگترین قلعه‌ی خشتی در دنیا است.سازندگان این دژ باستانی از عوامل طبیعی بیشترین بهره را برده‌اند و شهر خود را روی یک صخره رسوبی بزرگ بر پا ساخته‌اند که از سه سوی رو به پرتگاهی با بلندای ۶ تا ۱۵ متر دارد و تنها از یک سو که کمابیش همسطح زمین است و تنها راه درونشد به به دژ را در خود جای داده‌است که دری کوچک در ضلع جنوبی دژ است. همین عامل مایه آسودگی و امنیت دژ و دژنشینان درون آن شده و راه دستیابی دشمن به درون دژ را را نشدنی می‌کرده‌است. بلندای این دژ قلعه استوار از کف زمین‌های پیرامونی با در نظر گرفتن ساختمان‌ها