
مازندران
میراث فرهنگی مازندران در میان پوشش گیاهی و آسیبهای ناشی از رانش و زلزله گمنام باقی مانده که از جمله آن «دژ سوادته کوه» با «دژ اولاد» است.از ارزندهترین و گمنامترین مکانها که موقعیت آن نیز برای محققان مشخص نبود، «دژ سواته کوه» یا «دژ اولاد» است که در منطقه اوریم شهرستان سوادکوه قرار دارد.در بررسیهای انجام شده در پروژه اسپهبد خورشید، سند معتبر دیگری از نقش پررنگ و ارتباطات تنگاتنگ دژ اولاد با غار-دژ اسپهبد خورشید مشخص شد.استفاده و استقرار در این دژ از اواسط دوره ساسانی تا پایان دوره شاه عباس صفوی ادامه داشته و به عنوان مقر شاهان جبال تبرستان به حساب میآمد که به ترتیب شامل دوران اسپهبدان آل قارن، امرای باوندی، خوارزمشاهیان، ایلخانان، تیموریان، مرعشیان و خاندان دیو است که این خود بیش از 1500 سال قدمت دارد. این قلعه در جانب شرق جاده فیروزکوه به سوادکوه و در ارتفاعات مشرف به منتطقه نباشد که بین پل سفید و ورسک و دو قله نوک تیز در دامنههای جنگلی شمال آن قرار دارد. درمیان ویرانههای قلعه اولاد، پایه سه برج در جانب شرقی قله و آثار باروها و آب آن باروها دیده میشود. در حفاریهای غیر مجار دهههای قبل، در این محل لولههای آبرسانی مسی با قطر ۷ سانتی متر، بهمراه کاسههای سفالی منقوش و رنگارنگ بدست آمده که بیانگر رونق آن در اوایل دوران اسلامی میباشد. این لولههای مسی آب را از مسیری دور دست به داخل قلعه هدایت میکردند. مصالح اصلی آن آجر، سنگ و گچ است. در فاصله اندکی، در غار قرار دارد که به زندان معروف میباشند و احتمالاً در زمان رونق قلعه، دشمنان را در این غارها حبس میکردهاند.