
کرمانشاه
زورخانه سنگتراشها قدیمیترین زورخانه استان کرمانشاه محسوب میشود که بزرگانی همچون یارمحمدخان کرمانشاهی در آن به ورزش پهلوانی مشغول بودهاند.این زورخانه در سال 89 به ثبت آثار ملی رسید. زورخانه سنگتراشها در شهر کرمانشاه، خیابان مدرس درگذر سنگتراشها (نعلبندخانه) قرار دارد؛ طبق یک سری روایات این محل در ابتدا آبانبار بوده به دلیل خشک شدن آبانبار تبدیل به زندان میشود؛ زندانیان در این محل شروع به ورزش میکنند و چون بنا داخل بازار و بافت شهر بوده مردم اعتراض کرده و بر این عقیده هستند که زندان باید بیرون از شهر باشد؛ به همین منظور این بنا تبدیل به زورخانه میشود. قدمت اثر مربوط به دوره قاجار و مالکیت اثر خصوصی و متعلق به وراث مرحوم خوش اندام است. مؤسس زورخانه سنگتراشهای کرمانشاه نامعلوم است؛ اما میتوان گفت زورخانه سنگتراشها، خاستگاه پهلوانان و ورزشکاران بسیاری چون پهلوان جاسم، پهلوان کاظم، پهلوان صفر کرمانشاهی، پهلوان اسطورهای و استثنایی پهلوان حسین گلزار و همچنین پاتوق پهلوان نقی سرابی به شمار میرفته است. علاوه بر این، سردار بزرگ مشروطیت، یارمحمدخان کرمانشاهی و برادر خوانده او حسین خان امید برق در زورخانه سنگتراشها ورزش میکردند و کشتی میگرفتند. مچنین پیشکسوتان دلاوری چون آسید عبدالکریم غیرت کرمانشاهی، شاعر بلند پایه و عارف نامی، پهلوان آسید قاسم چاشنی ساز، پهلوان علی اصغر گرد، پهلوان علی آسمیع، پهلوان صوفی نصرالله سعدوند و دیگر سرجنبانان کشتی و مردان دیار غرب همچون مرحوم مشهدی احمد مهرکن، حاج حسن گردانی و ... در گود زورخانه سنگتراشها به دعا و ورزش و کشتی و اخلاق و تواضع از ساطعگران معرفت بودند.