
سیستان و بلوچستان
سکوهه یا سه کوهه، یکی از آبادیهای بسیار قدیمی سیستان و مربوط به دوران قاجار است که در ۳۰ کیلومتری جنوب غربی زابل واقع شدهاست. بنای اصلی آن از سه قسمت به هم پیوسته ارگ جنوبی، ارگ شمالی و ارگ میدانی تشکیل شدهاست. ارگ جنوبی شامل یک حیاط مرکزی با مجموعهای از اتاقها در اطراف و یک ایوان بلند و باریک در ضلع شمالی میباشد و متعلق به حاکم آن زمان بودهاست. ارگ شمالی این قسمت معروف به فلک سر (ملک سار) است و از وسعت کمتری نسبت به ارگ جنوبی برخوردار است. این قسمت استراحتگاه حاکم و همرا او بودهاست. نمای بیرونی چند ضلعی و تمام سطح گنبد و طاقها ی آن پوشیدهاست. ارگ میدانی (میدان مرکزی) قلعه نسبتاً بزرگی است که حدفاصل ارگ جنوبی و ارگ شمالی است و در داخل آن اتاقهایی وجود دارد که جایگاه خادمان و محافظان حاکم بودهاست. مصالح مورد استفاده از کاه گل، خشت خام و ملاطهای گچ و خاک میباشد. از ویژگی های مهم سه کوهه مرکز برافراشتن پرچم ایران در مبارزات با استعمار انگلیس در منطقه،آخرین حاکم سیستان در دوران قاجاریه،ثبت شواهد باستان شناسان مبنی برادامه روند تکامل معماری در منطقه میباشد. این روستا بیش از ۴۰۰ سال قدمت دارد که در نوع خود منحصر به فرد می باشد. در زمان های گذشته ۲۰۰ خانوار در آن زندگی می کرند که با گذشت زمان وخشک سالی های ده سال اخیر از تعداد خانوارهای این روستا کاسته شده است. اطراف این روستا دیوارهایی داشته که به آن فصیل می گفته اند که دارای دو در و دو پنجره بوده به درهای آن دروازه می گفتند و دارای ۲۲ برج نگهبانی نیز بوده برای حفاظت از ورود و خروج در هنگام شب درب ها را بسته و پشت آن را به وسیله ی خاک محکم می کردند تا دست سارقین و بیگانگان به روستا نرسد و به هنگام صبح دوباره این درب ها را باز میکردند. و به کار و کشاورزی خود می پرداختند. روستای سکوهه از قدیمی ترین روستاهای سیستان میباشد، جایگاه خوانین معروف همچون علیخان سرابندی محمدرضا خان سرابندی و سردار ابراهیم خان پردلی که روزگاری نماینده ی مردم سیستان در مجلس بوده است. قدرت و نفوذ این خوانین باعث آن شده بود که تمامی امکانات رفاهی و آنچه برای زندگی مناسب و خوب در روستا لازم بود به این روستا بیاید چنانچه میتوان حمام های خزانه ای که آب آن از نهرهای آب روستا تأمین می شده است به مرور زمان حمام قدیمی خراب و حمام جدیدتری در نزدیکی روستا ساخته شد و بعد از سالها با پیشرفت روستا حمام به حمام با سوخت فسیلی ساخته شد