
گلستان
زیارَت یکی از روستاهای بخش مرکزی شهرستان گرگان در استان گلستان ایران است. این روستا در دهستان استرآباد جنوبی قرار داشته و براساس سرشماری سال ۱۳۸۵جمعیت آن ۱٬۹۶۴ نفر (۴۷۸ خانوار) بودهاست. زیارت در ادامه جاده ناهارخوران به سوی کوهستانهای جنوب شهر گرگان حدود ۱۰ کیلومتر جلوتر از ناهارخوران قرار دارد. در سال ۱۳۸۵ خورشیدی حدود دو هزار نفر در روستای زیارت زندگی میکردند. این روستا گالشنشین است اما گالشها در این منطقه در حال ترک سبک زندگی گلهداری سنتی و مقیم شدن و اشتغال به کارهای کشاورزی و ساختوساز هستند. از اماکن دیدنی این روستا میتوان به آبشارهای آن، چشمه آبگرم، امامزاده و همچنین بافت قدیمی روستا نام برد. از نکات جالب در مورد این روستا، میانگین عمر بالای مردم آن است که علت آن نیز زندگی طبیعی و استفاده از مواد غذایی جنگلی است. زیارت به علت برخورداری از هوای نسبتاً خشک و خنک بازدیدکنندگان بسیار زیادی دارد. روستای زیارت به سرعت رو به گسترش است اگر چه از آغاز سال ۱۳۸۳ استانداری گلستان بدون هر گونه برنامه مشخصی محدودیتهایی را برای ساختوساز ایجاد کرده ولی آپارتمانسازی در این روستا با شتاب فراوان ادامه دارد. گویش زیارتی گونهای از زبان مازندرانی است. گالشهای زیارت خودرا مازندرانی میدانند اما زبان مادری خود را گونهای مجزا به نام زیارتی (و نه گالشی یا مازندرانی و نه حتی گرگانی) مینامند. برخی نیز گویش رایج در این روستا را «زبان روستایی» میخوانند. بسیاری از جوانترها ترجیح میدهند به فارسی صحبت کنند. هر چند گونه زبانی روستای زیارت دارای حالت کُنایی (ارگاتیو) نیست اما بقایایی محدود از وجود یک ساخت کهن کنایی در آن به چشم میخورد. گویش زیارتی به شدت تحت تأثیر زبان فارسی است و این تأثیر در تمام سطوح صرفی، نحوی و واژگانی این گویش مشاهده میشود. این گویش ولی همچنان هویت مازندرانی خود را حفظ کرده که به ویژه در نظام فعلی آن به روشنی قابل مشاهده است. زیارت نه نامی برگرفته از امامزاده عبدالله واقع در روستای زیارت در نزدیکی شهر گرگان بلکه به گواه آثار به دست آمده از شهر سوخته و روایات تاریخی به دلیل موقعیت مکانی این روستا و سفر بودائیان به این منطقه از گذشتههای دور برای زیارت و عبادت حاصل آمده است، زیارتی که پیروان این فرقه با پای پیاده از نقاط مختلف آسیا در گذشتهای به عمق هزاران سال برای انجام آن به این منطقه میآمدهاند. معماری بناهای روستا شکل خاصی داشته و عمدتاً از مصالحی همچون سنگ و چوب در ترکیب دیوارها استفاده شده است، دیوارهایی که برای جلوگیری از نفوذ رطوبت با کرسیچینی بنا شده و کف خانهها در فاصلهای نیم متری تا یک متری از سطح زمین قرار دارد. عمده خانههای زیارت دارای حیاط مستقل نبوده و همچون بناهای معروف ماسوله حیاط خانهها قسمتی از معابر یا بام خانه جلویی است.