
لرستان
رودخانه سزار یکی از رودخانه های دایمی و پر آب استان لرستان است. این رودخانه که سرشاخه اصلی رود دز در خوزستان است آب های خود را از مناطق کوهستانی الیگودرز ، ازنا ، دورود ، اشترینان و بروجرد دریافت می کند. رودخانه سزار از به هم پیوستن دو رودخانه ماربُره (که از به هم پیوستن آب های الیگودرز ، دورود و ازنا تشکیل می شود) و رودخانه تیره (که آب های اشترینان ، گله رود ، سراب سفید ، کرتول و چند رود دیگر را دریافت میکند) در شهر دورود تشکیل میشود که از این محل تا ایستگاه تنگ پنج که با رودخانه بختیاری تلاقی میکند سزار نامیده میشود. این رودخانه در پایین دست (در استان خوزستان) رودخانه دز نامیده میشود و سد بزرگ دز روی این رودخانه ساخته شده است. رودخانه سزار که گاهی به آن "آب دز" نیز میگویند، از شاخههای رودخانه دز است که خود رودخانه دز نیز شاخه ای از رودخانه کارون به شمار میرود و یکی از بزرگترین رودخانههای زیر حوضه کارون بزرگ در استان لرستان است. این رودخانه از روزگار باستان حد فاصل لر کوچک و لر بزرگ بوده است، هم اینکه نیز همین نظم از نظر اجتماعی و فرهنگی وجود دارد. طول مسیر رودخانه سزار به انضمام رودخانه دز از بروجرد تا بند قیر ۵۱۵ کیلومتر و شیب متوسط آن ۰.۴ درصد و وسعت حوضه آبگیر آن ۲۲ هزار و ۱۰۰ کیلومتر مربع است. میانگین آبدهی سالانه ۷.۳۹۶ میلیون مترمکعب و میانگین بارندگی سالانه از این حوضه ۶۸۰ میلیمتر است. رودخانه سزار دارای ماهیان فراوانی است که از نظر تنوع گونه ای نیز چشمگیر هستند. ماهیان این رودخانه از ارزش اقتصادی و اکولوژیکی بالایی برخوردار هستند. از ماهیان این رودخانه میتوان به گونههایی از خانواده کفال ماهیان، ماهیان کف زی، کپور ماهیان و گربه ماهیان اشاره کرد.