
خراسان جنوبی
یکی از قلعههای معروف خراسان جنوبی قلعه باغ مود سربیشه است. باغ مود بنای بزرگی بوده که مدتهای طولانی مورد استفاده قرار میگرفته است. آنچه در بررسی نخستین بنا مشخص میشود این است که این بنا در طول دوران دارای دو کاربری جداگانه بوده است. قسمتهای اصلی بنا شامل حصار، برجها، دروازههای ورودی و عمارت قدیمی میشود. باغ، قلعه مود بنایی است منحصر به فرد با ویژگیهای خاص معماری و هنری، که یکی از ویژگیهای این بنا تغییرات صورت گرفته در طول تاریخ است. آنچه از بررسی بنا به دست میآید این است که این بنا در اصل قلعهای دفاعی بوده که وجود حصار قوی و قطور با برجهای متعدد دلیل این مدعا است. این بنا در مجموع دارای بیست برج مدور بوده و علاوه بر برجها و حصار یک خندق نیز دور تا دور قلعه برای دفاع بیشتر حفر شده است. ورودی اصلی قلعه در میانه ضلع شمالی آن واقع شده و دو طرف ورودی، دو برج و دو اطاق کوچک برای سکونت نگهبانان دیده میشود. مصالح استفاده شده در ساخت حصار و برجها خشت و چینه است که البته حدفاصل چند رج آجر کار شده تا سبب افزایش استحکام حصار و برجها شود. در داخل قلعه تنها اثری که از بناهای قدیمی به جای مانده بقایایی عمارتی تشریفاتی با ویژگیهای برجسته معماری و هنری است. این بقایای به جای مانده شامل چند ایوان، بقایای یک هشتی راهروها و برخی اتاقها میشود. این عمارت دارای تزئینات بسیار هنرمندانه نقاشی روی گچ بوده که شامل نقوش گل، بته و پرندگان میشود. البته عوامل جوی از قبیل برف، باران، وزش باد و آفتاب سبب کمرنگ شدن نقوش شده اما به هر حال وجود این نقوش هنرمندانه از ارزشهای والای این عمارت است. همچنین در جبهه جنوبی این عمارت حفرهای در داخل زمین دیده میشود که بسیار شبیه راهروهای آب انبارها است. این عمارت دارای یک حیاط مرکزی نیز بوده که بقایای از اطاقهای اطراف آن اکنون باقی مانده است. این بنا بر روی سکویی نسبت به زمینهای اطراف ساخته شده و ورودی بنا دارای یک ایوان با دو ستون قطور چهارضلعی است. پس از ایوان یک تالار وسیع قرار دارد، سه طرف تالار ورودیهایی قرار دارد که دو طرف شرق و غرب تالار، دو اطاق و ضلع جنوب یک تالار دیگر درست به اندازه تالار نخستین قرار دارد. در دو طرف شرق و غرب تالار دوم نیز دو اطاق دیده میشود. نقشه این بنا به گونهای طراحی شده که با تعبیه درهای متعدد دستیابی به فضاهای گوناگون به راحتی صورت میگیرد. موقعیت جغرافیایی ثبت شده روی نقشه مربوط به روستای مود میباشد.